Review sách: Cái Dũng Của Thánh Nhân

Từ nhỏ, niềm vui sướng nhất của tôi là được đắm chìm trong những bộ truyện tranh như trạng Tí và trạng Quỷnh. Điểm khác biệt lớn nhất là tôi lại mang lòng ngưỡng mộ vô cùng kiên định dành cho riêng trạng Tí — một cậu bé mang nét trầm mặc, thông minh, dẫu tinh nghịch nhưng lại có cả sự chín chắn của một người trưởng thành. Đứng trước bất kỳ việc khó nào, trạng Tí cũng điềm tĩnh, lùi lại một nhịp suy nghĩ thấu đáo rồi mới hành động, cốt giữ vẹn nguyên tính cách "tâm không loạn, ngôn không cuồng". Tính mến mộ đặc biệt ấy đã gieo vào tôi sự hiếu kỳ và niềm say mê với những tác phẩm cổ trang sau này, nơi tôi vẫn thường tự hỏi bản thân rốt cuộc vì đâu mà những vị anh hùng xông pha trận mạc không một chút mảy may lo sợ tử trận, và tại sao các bậc quan văn, dẫu đứng chực chờ muôn vàn giông bão, thì nét mặt vẫn không một mảy may gợn sóng, tĩnh lặng ngỡ tựa như đã đoán định tất tường vạn vật ở đời?

Tôi từ nhỏ đã tiếp thu những lối sống như vậy, cũng cố bắt chước nhưng chưa lần nào thành công lâu dài. Cái ngây thơ trong suy nghĩ, cái động của trẻ con làm tôi không sao luyện được. Ắt hẳn tôi chưa tìm được điểm mấu chốt của vấn đề. Và tôi quyết định mua sách của cụ Thu Giang Nguyễn Duy Cần, và đây cũng là cuốn đầu tiên tôi mua của cụ. Khi mới bắt đầu đọc, tôi đã có cảm giác cuốn này thuộc về tôi rồi. Có những người họ gặp việc kinh không hoảng, việc sự bất ngờ không sợ, ấy là do đâu? Có lẽ là sự điềm đạm. Theo cụ, cái cơ bản nhất để xây dựng nên đạo đức của con người là sự điềm đạm. Dù cho tiếng sét ngang trời, dù cho âm thanh có xao xuyến đến mấy thì một người theo chủ nghĩa điềm đạm cũng không dao động trong lòng. Có những người gặp khó khăn là nỗi sợ dâng lên, dù không muốn nhưng nỗi sợ tự đến, dẫu biết họ đã tự dặn lòng không có gì phải sợ nhưng rồi cái sợ vẫn ập đến xâm chiếm tâm hồn họ. Đó là do họ chưa rèn luyện khí lực. Cuốn sách không chỉ giải thích và chứng minh tại sao điềm đạm là một đức tính cần phải có của mỗi con người, mà còn chỉ ra những vấn đề khiến dao động trong lòng cứ tới và rồi lại đi. Cụ còn giúp chúng ta tu tâm dưỡng tính, cắt bỏ mọi dao động nhất thời, những cử chỉ vụt chạc. Cụ còn hướng dẫn cách để dưỡng khí sao cho không bị tản mát không đáng có.

Giá như mọi người đều có thể đọc được cuốn sách này, cho dù chưa rèn luyện được, tôi thiết nghĩ rằng xã hội sẽ trở nên tốt đẹp hơn, cuộc sống trở nên vui vẻ hơn, không bị mất sức vào các cuộc vui không cần thiết và tự làm chủ lấy ý chí của mình. Dù tôi biết thực tế để đạt được điều đó là gần như rất khó trong thế giới ngày nay khi mà con người ngày càng dễ bị kích động bởi các yếu tố bên ngoài, sống trong một thời kỳ mà ta tiếp nhận những "thông tin rác" dễ dàng hơn là tiếp thu tri thức. Hàng ngày, mạng xã hội (Facebook, Tiktok) đã dần dần định hướng người đọc, người xem theo lối dẫn dắt có chủ ý của người đăng. Ấy vậy vì thông tin quá dễ dàng và lặp đi lặp lại, ta dần bị thao túng và tin vào những điều đó. Lâu ngày, ta dần bị mất đi tính phán xét, cái mà ta nên có, ta không còn là ta, ta là sản phẩm của những thông tin thao túng.

Khi đọc sách, bạn sẽ dần trở nên trầm mặc hơn, bình tĩnh suy nghĩ kỹ càng hơn, biết làm chủ cảm xúc và thân thể. Từ đó, lý trí thêm phần sáng suốt để có thể tự suy đoán đúng sai, thực hư của mọi sự bề bộn trên đời mà không mảy may lo sợ bị ai thao túng.